De lopende discussie onder wetenschappers en managers over de effecten van bonussen op de prestaties en de rol van beloningssystemen in organisaties heeft nog altijd niet geleid tot een unanieme conclusie. De voorstanders van bonussen stellen dat door het toepassen van bonussen en het nadruk leggen op beloning, de productiviteit en de prestaties van de organisatie toeneemt. De tegenstanders beweren dat bonussen en beloningen juist contraproductief werken, mede doordat deze een gevoel van ongelijkheid creëren in de organisatie. Eerder bleek onder ander uit onderzoek dat werknemers liever respect dan een bonus willen. Toch roept werkgeversorganisatie AWVN op tot flexibele beloning.

In een recent uitgevoerd onderzoek ondervonden Dr. André de Waal, academisch directeur bij HPO Center en Associate Professor aan de Maastricht School of Management en professor Paul Jansen, hoogleraar Industrial Psychology aan de Vrije Universiteit Amsterdam,  dat het belangrijkste kenmerk van bonus 'een eerlijke beloning en stimulans structuur', geen significante relatie met de langetermijnprestaties van de organisatie heeft.

Geen doorslaggevende rol
Het duo deed hiervoor een praktijkstudie onder ruim 1400 organisaties wereldwijd bleek . De conclusie van het onderzoek is daarom dat het gebruik van bonussen of de implementatie van bepaalde types van beloningssystemen geen positief noch een negatief effect op de langetermijnprestaties van de organisatie heeft en daarom  geen doorslaggevende rol heeft in het creëren van high performance organisaties.

Een mogelijke verklaring voor dit resultaat is dat de beloningsystemen een hygiënefactor zijn voor een organisatie. Als de organisatie niet over een passend beloningsysteem beschikt, al dan niet met bonussen, zal het nooit kunnen gaan werken aan de transitie naar HPO. De beloningstructuur moet dus in orde zijn, maar een organisatie mag niet denken dat zij door een juiste beloningsysteem HPO zal worden, daar is veel meer voor nodig.