1. Ontslagvergoeding van 6,2 miljoen euro
De heer J. bekleedt al jarenlang een hoge positie bij ABN AMRO, ook na de overname van de bank door het consortium van RBS, Fortis en Banco Santander in oktober 2007. J. heeft een schriftelijke toezegging dat hij bij een niet-verwijtbaar ontslag recht heeft op een op voorhand vastgelegde ontslagvergoeding. Als hij midden 2009 boventallig wordt verklaard, biedt de bank hem een vergoeding aan van 2,5 miljoen euro.

Dit is lager dan de eerder toegezegde ontslagvergoeding, maar volgens de bank nog steeds ruim voldoende en gebaseerd op een soberder afvloeiingsbeleid. Door de kredietcrisis en de reddingsactie die de Nederlandse overheid ondernam om verscheidene banken overeind te houden, zou van J, volgens de bank, verwacht mogen worden dat hij met dit soberder afvloeiingsbeleid instemt.

J. gaat echter niet akkoord en de partijen belanden in een gerechtelijke procedure. Hoewel de kantonrechter de werkgever in eerste instantie in het gelijk stelt, komt J. in hoger beroep als winnaar uit de strijd. Met de overweging ‘afspraak is afspraak' bepaalt het gerechtshof in Amsterdam eind september 2010 dat de bank 6,2 miljoen euro (bruto) dient over te maken naar de bankrekening van J.

2. Werknemer overlijdt voor ontslagdatum en loopt vergoeding mis
De heer L. en zijn werkgever spreken in augustus 2009 af het dienstverband met wederzijds goedvinden te beëindigen per 1 april 2010. De werkgever belooft L. een ontslagvergoeding van ruim 65.000 euro. Deze afspraak wordt bij de kantonrechter schriftelijk bekrachtigd.

L. overlijdt vijf maanden later, op 30 december. Zijn werkgever vindt dat door het overlijden de eerdere afspraak vervalt. Daarbij beroept de werkgever zich op een specifieke wetsbepaling die aangeeft dat een arbeidsovereenkomst automatisch eindigt op het moment dat de werknemer overlijdt. Omdat de arbeidsovereenkomst dan per 30 december 2009 eindigt en niet - zoals afgesproken - per 1 april 2010, maken de nabestaanden van L. geen aanspraak op de 65.000 euro.

De weduwe van L. laat het hier niet bij zitten en kondigt aan via een deurwaarder het geld te incasseren. De werkgever start een kort geding om deze incasso een halt toe te roepen en vindt bij de rechtbank in Almelo een gewillig oor. Volgens de rechter mag de weduwe niet doorgaan met de aangekondigde incassomaatregelen.

3. Stewardess wordt ontslagen wegens te kort haar
KLM ontslaat in september van dit jaar een van zijn stewardessen. Deze werkneemster zou zich al jarenlang niet houden aan de uniformregels.

Volgens de luchtvaartmaatschappij is de 45-jarige stewardess al meerdere keren aangesproken op het feit dat zij zichtbare tatoeages heeft, te veel ringen draagt en extreem (bijna kaal) kort haar heeft. De Haarlemse kantonrechter vindt dat elke werkgever redelijke voorschriften mag afgeven met betrekking tot uiterlijke verzorging en kleding. KLM streeft hiermee naar een zakelijke en professionele uitstraling.

De stewardess wordt ontslagen, maar krijgt van de kantonrechter nog wel een geringe ontslagvergoeding (7.000 euro) mee wegens langdurig goed functioneren.

4. Werkgever leest privé mails van werknemer
Mevrouw B. werkt als advocaat op een advocatenkantoor in het midden van het land. Op een dag vergeet zij haar computer af te sluiten. De werkgever kan op deze manier bij het Hotmail-account van B. en leest haar privé-correspondentie.

B. houdt nog contact per mail met een ex-werknemer van het kantoor. Deze ex-werknemer en B. spreken over het overdragen van een dossier. De werkgever leest deze mailwisseling en besluit B. op staande voet te ontslaan.

B. stapt naar de rechter en wordt in het gelijk gesteld. Volgens de kantonrechter heeft de werkgever zonder enige aanleiding de privacy van de werkneemster geschonden en daarmee zelf een verstoorde arbeidsrelatie gecreëerd. De werkgever wordt veroordeeld tot het betalen van een ontslagvergoeding gelijk aan het salaris dat werknemer zou krijgen als het arbeidscontract (voor bepaalde tijd) op normale wijze was voortgezet.

5. Werknemer stelt operatie uit om ontslag te voorkomen
De heer K. werkt als productiemedewerker als hij zich in januari 2009 ziek meldt wegens vaatproblemen aan beide benen. Hij wordt in mei 2009 aan zijn linkerbeen geopereerd.

De werkgever van K. reorganiseert ondertussen en vraagt een ontslagvergunning aan voor K. Deze vergunning is geldig tot 21 oktober 2009 en kan niet worden gebruikt zo lang K. arbeidsongeschikt is. In oktober 2009 komt de werkgever er bij toeval achter dat K. al in juli aan zijn rechterbeen geopereerd kon worden. Hij heeft het ziekenhuis toen laten weten dat hij pas na 31 oktober 2009 behandeld wilde worden.

De werkgever ontslaat K. op staande voet. De productiemedewerker tekent bezwaar aan bij de kantonrechter in Bergen op Zoom. Die stelt het bedrijf in het gelijk. Het blijkt dat de werknemer de operatie uitstelde om zijn herstel te vertragen zodat de werkgever de ontslagvergunning niet kon gebruiken.

6. Kruis mag niet, hoofddoekje wel
Een tramconducteur draagt vanwege zijn christelijke geloof een goudkleurige halsketting met een kruis van ongeveer vijf centimeter. In de kledingvoorschriften van de werkgever staat echter dat sieraden niet zichtbaar over de bedrijfskleding mogen worden gedragen.

De conducteur beroept zich op de vrijheid van godsdienst en weigert de ketting onder zijn kleding te dragen. Hij vindt dat er sprake is van discriminatie; moslima's mogen wel een hoofddoek dragen.

Het gerechtshof in Amsterdam maakt korte metten met het standpunt van de conducteur. Volgens de rechter is het begrijpelijk dat de werkgever met de kledinginstructies een professionele uitstraling wil bereiken. De hoofddoekjes van moslima's maken deel uit van de kledinglijn van de werkgever, hebben een bedrijfslogo en zijn daarom wel toegestaan.

7. Bijklussen tijdens ziekte leidt tot ontslag op staande voet
De heer K. werkt sinds 1987 als timmerman bij een bouwbedrijf. In februari 2010 meldt K. zich ziek wegens klachten aan zijn schouder en knie. Op 5 mei krijgt de werkgever een anonieme tip dat de werknemer vrijwel dagelijks bij derden klust.

Een door de werkgever ingeschakeld recherchebureau maakt video-opnamen maakt waaruit blijkt dat K. inderdaad aan het werk is. In de ontslagprocedure die volgt erkent K. dat hij bij zijn zwager en zus stukadoorswerkzaamheden heeft verricht.

De rechter wijst het ontslag toe zonder enige ontslagvergoeding. Omdat de video-opnamen slechts betrekking hebben op een korte tijdspanne en bovendien vanaf de openbare weg zijn gemaakt, is er geen sprake van inbreuk op de privacy van K. Door het bijklussen heeft hij volgens de kantonrechter ernstig verwijtbaar gehandeld.

8. McDonald's ontslaat medewerker om plakje kaas
Een medewerkster van de fastfoodketen krijgt van een pauzerende collega een bestelling voor een hamburger. Deze collega vraagt om een extra plakje kaas.

McDonald's ontslaat de medewerkster die de bestelling opneemt op staande voet. Volgens de werkgever was er door het plakje kaas geen sprake meer van een hamburger, maar van een (duurdere) cheeseburger. Het fastfoodrestaurant vindt dat er sprake is van diefstal of verduistering.

De werkneemster vecht het ontslag aan en met succes. De rechter vindt dat niet helemaal duidelijk is dat de medewerkster een product (het plakje kaas) had willen weggeven. Ook zou de werkgever met twee maten meten door de bestellende collega niet te ontslaan. Het ontslag op staande voet wordt ongeldig verklaard.

9. Werknemer niet gebonden aan beëindigingsovereenkomst
De heer A. krijgt van zijn werkgever te horen dat een opdrachtgever niet tevreden is over het geleverde werk. A. zegt zijn werkgever daarop dat hij niet langer voor deze klant wil werken. De werkgever legt A. een beëindigingsovereenkomst voor. De werknemer tekent deze diezelfde dag nog.

A. komt enkele weken later op de beëindigingsovereenkomst terug. Hij zegt dat de overeenkomst vernietigbaar is. De rechter in Utrecht is het met hem eens.

De werkgever had A. moeten wijzen op de gevolgen van het ontslag voor de WW. Ook had het bedrijf de werknemer de gelegenheid moeten geven juridisch advies in te winnen. De beëindigingsovereenkomst is daarmee van tafel en de werkgever moet A. het volledige loon betalen dat verschuldigd zou zijn tot aan de einddatum van de arbeidsovereenkomst als het contract (voor bepaalde tijd) op normale wijze zou zijn voortgezet.

10. Werknemer krijgt ontslagvergoeding ondanks ontslag op staande voet
In juli spreken W. en zijn werkgever af dat W's arbeidsovereenkomst eindigt per 14 augustus en W. aanspraak kan maken op een ontslagvergoeding van ruim 11.000 euro.

Op 5 augustus stuurt W. een e-mail naar klanten waarin hij schrijft dat de Amsterdamse vestiging van zijn werkgever sluit, maar dat hij een doorstart maakt en de klanten voortaan bij hem terecht kunnen. Daarop ontslaat de werkgever W. op staande voet.

W. stapt naar de rechter en claimt alsnog de overeengekomen 11.000 euro ontslagvergoeding. De advocaat van de werkgever vraagt de rechter vreemd genoeg niet de beëindigingsovereenkomst te vernietigen, maar wil alleen het artikel van de ontslagvergoeding schrappen.

De rechter vindt dat er slechts twee mogelijkheden zijn, of de overeenkomst is in zijn geheel geldig of ongeldig. Omdat de werkgever de overeenkomst niet heeft gevraagd de overeenkomst te vernietigen, moet deze gewoon worden nagekomen. W. houdt dus recht op 11.000 euro.

Maarten van Gelderen is arbeidsrechtadvocaat en oprichter van Ontslag.nl